Kể từ khi thực hiện Nghị quyết 11/2011/NQ - CP đến nay, nhiều dự án dở dang vẫn đang nằm chờ vốn, ảnh hưởng không nhỏ đến  yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của toàn vùng.  

Đường quá tải, xuống cấp

Hiện toàn vùng Tây Nguyên (TN) có 2.175km quốc lộ (QL), phân bố trên 2 trục. Trục dọc gồm QL14 (trùng với đường Hồ Chí Minh) và QL14C ở phía tây. Trục ngang có các QL19, 20, 24, 25, 26... nối TN với duyên hải miền Trung và Đông Nam Bộ. Trên thực tế, chỉ có vài tuyến QL là tương đối tốt như QL 20 (Đà Lạt - Dầu Dây), QL26 (Buôn Ma Thuột - Nha Trang), đường Hồ Chí Minh (từ Kon Tum trở ra)... Hàng loạt QL khác vẫn là đường cấp III miền núi, lòng đường hẹp, mặt đường xuống cấp như QL24 (Kon Tum - Quảng Ngãi), QL27 (Buôn Ma Thuột - Đà Lạt - Phan Rang), QL28 (Đắc Nông - Lâm Đồng - Bình Thuận). Riêng 395km QL14C từ Kon Tum đến tỉnh Bình Phước mới chỉ hoàn thành giai đoạn 1, mặt đường đất. Do vậy đến thời điểm này, lưu thông từ TN (trừ tỉnh Lâm Đồng) về Đông Nam Bộ chỉ có QL14, song đây lại là con đường “bầm giập” nhất khu vực.

QL14 đoạn Cây Canh - giáp Đắc Nông và Bình Phước bị xuống cấp nghiêm trọng.

Trong tương lai, giao thông vùng TN được kỳ vọng sẽ cải thiện hơn khi dự án đường Trường Sơn Đông, QL14C giai đoạn 2 trên trục dọc thi công hoàn thành, QL29 (cảng Vũng Rô - cửa khẩu Đắc Nuê) trên trục ngang được nâng cấp...

Kiến nghị bổ sung vốn

Do QL14 (đoạn Kon Tum - Bình Phước) trùng với đường Hồ Chí Minh nên dự án đường Hồ Chí Minh trước đây chỉ nâng cấp, mở rộng các đoạn qua trung tâm tỉnh, huyện. Mới đây, Bộ GTVT và các tỉnh TN đã cho lập một số dự án lớn để nâng cấp toàn tuyến, song do thiếu vốn nên cả dự án đầu tư bằng NSNN lẫn các dự án BOT đều ách tắc. Cụ thể, trên QL14  có 3 dự án (58km) bằng NSNN phải đình hoãn, 3 dự án (231km) NSNN chưa được bố trí vốn, 4 dự án BOT (gần 170 km) thi công cầm chừng. Cũng do thực hiện Nghị quyết 11, tuyến quốc lộ 14C - đi song song với QL14 -  tạm thời chưa thi công giai đoạn thảm nhựa nên chỉ có thể lưu thông trong mùa khô.

 Riêng dự án nâng cấp QL24 mới chỉ khởi công đoạn Phổ Phong - Thạch Trụ, đoạn tránh đèo Viôlăc (Quảng Ngãi), tránh đèo Măng Đen (Kon Tum) nhưng hiện chỉ tập trung thi công cầu Kon Brai và đoạn từ km 135 - km 137 bị hư hỏng do mưa lũ năm 2009. Ngoài ra, hàng loạt dự án khác cũng đã đình hoãn, dãn tiến độ, Tổng cục Đường bộ đang chỉ đạo nhà thầu đảm bảo giao thông trên tuyến. Đó là QL25 (Phú Yên - Gia Lai), QL27 (đoạn Lâm Đồng - Ninh Thuận), quốc lộ 28 (Gia Nghĩa - Phan Thiết)... Các dự án này có tổng mức đầu tư hơn 20.000 tỉ đồng.

Theo Bộ GTVT, các dự án thi công cầm chừng, đình hoãn đang ảnh hưởng khá lớn đến yêu cầu phát triển KT-XH vùng TN. Song trước mắt, chỉ tập trung vốn hoàn thành QL14 đoạn qua các đô thị Kon Tum, Pleiku, Buôn Ma Thuột, QL24 đoạn cầu Kon Brai, QL25 đoạn đèo Tô Na, QL27 đoạn đèo Ngoạn Mục...; còn các dự án lớn đang thi công dang dở, bộ kiến nghị Thủ tướng Chính phủ cho bổ sung vốn vào thời điểm thích hợp để hoàn thành. 

Đặng Trung Kiên