Phân xưởng sản xuất phân bón đã hoàn thành nhưng doanh nghiệp Toàn Tích Thiện vẫn chưa nhập được công nghệ chế biến rác thành phân.

Phân bón không đạt tiêu chuẩn chất lượng

Tỉnh Thanh Hóa hằng năm có diện tích gieo trồng cây nông nghiệp khoảng 450.000 ha, sử dụng 400.000 đến 450.000 tấn phân bón các loại. Ngoài các loại phân bón nhập khẩu, trên địa bàn tỉnh có hơn 20 cơ sở sản xuất phân bón tổng hợp, phân vi sinh vật, phân hữu cơ sinh học, hữu cơ khoáng, phân bón có bổ sung chất điều hóa sinh trưởng, đáp ứng khoảng 60% nhu cầu sử dụng phân bón cho chăm sóc, thâm canh các loại cây trồng. Bên cạnh những cơ sở sản xuất phân bón có thương hiệu còn có gần 10 cơ sở sản xuất, gia công chế biến, đóng gói sản phẩm tại gia.

Ðến thăm Công ty TNHH Minh Thành, chuyên sản xuất phân bón ở xã Quảng Tiến, thị xã Sầm Sơn, Quản đốc Vũ Hồng Thủy cho biết: Cơ sở vật chất hạ tầng công ty mượn lại của HTX nông nghiệp trước đây nên khá nghèo nàn. Nhà xưởng tồi tàn, dây chuyền sản xuất lạc hậu. Tại cơ sở sản xuất hiện có một máy nghiền, một máy sàng, một máy vê viên, hai băng tải, sử dụng hơn 20 lao động với mức thu nhập hơn một triệu đồng/tháng. Nguyên liệu đầu vào công ty mua lại của Xí nghiệp phân bón Thần Nông, phụ gia mua ở khu vực Hàm Rồng, Nông Cống về nghiền, trộn, xe viên, đóng bao và hằng năm cung ứng ra thị trường 350 đến 400 tấn phân bón. Tại Công ty Toàn Tích Thiện, thị xã Bỉm Sơn, do gặp trục trặc trong chuyển giao công nghệ chế biến rác thải thành phân nên dù sớm được giao nhận mặt bằng, đã xây dựng nhà xưởng nhưng đến nay công ty mới lắp đặt một số máy cơ khí gia công để nghiền lá mía, than bùn, ủ trộn thành phân. Hiện công ty đang ở giai đoạn thử nghiệm, hoạt động cầm chừng. Năm 2008, công ty sản xuất 300 tấn phân hữu cơ, sản phẩm làm ra cung ứng cho nông dân một số địa phương trong tỉnh qua tổ chức hội Cựu chiến binh các huyện.

Sản xuất phân bón là loại hình kinh doanh có điều kiện, các doanh nghiệp phải có phòng kiểm nghiệm chất lượng sản phẩm. Tuy nhiên, chỉ có số ít doanh nghiệp sản xuất phân bón trong tỉnh Thanh Hóa đầu tư, xây dựng được phòng kiểm nghiệm. Các cơ sở sản xuất còn lại phải lấy mẫu lô hàng gửi phòng kiểm nghiệm tại các cơ sở dịch vụ công phân tích, trước khi đưa hàng vào lưu thông. Nhưng không phải lô hàng nào doanh nghiệp cũng sốt sắng gửi mẫu phân tích chất lượng, kể cả thanh tra chuyên ngành. Qua kiểm tra 49 cơ sở, hộ sản xuất, kinh doanh phân bón gần đây có tới 19 cơ sở, hộ vi phạm các quy định về sản xuất kinh doanh.

Theo ông Hoàng Hồng Phượng, Trưởng phòng trồng trọt Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Thanh Hóa: Nhóm sản phẩm cần tăng cường quản lý, kiểm tra, giám sát là phân NPK, phân hữu cơ sinh học, phân hữu cơ vi sinh vì nhiều doanh nghiệp có biểu hiện pha trộn thành phần cấu thành sản phẩm thấp hơn công thức sản xuất, tỷ lệ công bố trên bao bì sản phẩm. Hằng năm cơ quan chức năng đều tiến hành hoạt động kiểm tra thường xuyên, tổ chức các đợt kiểm tra liên ngành nhưng khó kiểm tra, phát hiện hết các cơ sở vi phạm. Thêm vào đó, các loại phân hữu cơ khi đã sử dụng khó kiểm tra, đánh giá hiệu quả. Năm 2008 qua lấy 68 mẫu phân bón phân tích có 9 mẫu không đạt tiêu chuẩn chất lượng, chiếm 13,2%.

Nhận thức của người sử dụng chưa đầy đủ

Nhiều ngày nay, các hộ gia đình ở đội 2, xã Quảng Thịnh, huyện Quảng Xương sử dụng tới vài ba loại thuốc bảo vệ thực vật nhưng một số đám lúa vẫn đứng chân như cũ, lá đổ vàng, lụi dần. Nhiều hộ trị bệnh cho lúa theo cảm quan, kinh nghiệm tích lũy nên chi phí tốn kém mà hiệu quả không đạt mong muốn. Một số địa phương trong tỉnh lực lượng khuyến nông, bảo vệ thực vật còn mỏng nên số đông nông hộ tự tìm hiểu, chọn thuốc trị bệnh cho các loại cây trồng. Với hàng nghìn thương phẩm trừ sâu, thuốc bảo vệ thực vật được công bố lưu hành hằng năm, ngay cả cán bộ quản lý cũng không nắm hết tên, tính năng, tác dụng của mỗi thương phẩm.

 Báo cáo của cơ quan chức năng cho biết: Thanh Hóa có 12 công ty đăng ký cung ứng sản phẩm, ba công ty có chi nhánh tại Thanh Hóa, ba đại lý cấp 1 và 296 cơ sở dịch vụ được cấp phép cung ứng thuốc bảo vệ thực vật. Ngoài 959 thương phẩm, trong đó có 654 thuốc trừ bệnh, 400 loại thuốc trừ cỏ, 20 loại thuốc diệt chuột, 102 thương phẩm điều hòa sinh trưởng có tên trong danh mục công bố, lưu hành, mới đây Thông tư 05 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn còn bổ sung thêm 189 thuốc trừ sâu, 113 thuốc trừ bệnh, 32 sản phẩm trừ cỏ, 7 sản phẩm trừ ốc, 5 thương phẩm kích thích tăng trưởng vào danh mục được phép lưu hành. Trên thị trường Thanh Hóa cũng tràn ngập các sản phẩm bảo vệ thực vật theo danh mục được công bố lưu thông, tiêu thụ hằng năm. Ngoài ra vẫn có những thương phẩm du nhập theo con đường tiểu ngạch trôi nổi trên thị trường.

Chánh thanh tra Chi cục bảo vệ thực vật tỉnh Thanh Hóa cho biết: So với những năm 90 của thế kỷ trước, số lượng sử dụng thuốc bảo vệ thực vật ở Thanh Hóa giảm mạnh. Hiện mỗi năm nông dân trong tỉnh sử dụng khoảng 400 đến 450 tấn các loại thuốc bảo vệ thực vật để phòng, trị bệnh cho cây trồng. Qua kiểm tra của lực lượng chuyên ngành, trên địa bàn Thanh Hóa vẫn có những cơ sở sản xuất vi phạm nhãn mác sản phẩm, không đủ điều kiện kinh doanh, bán thuốc bảo vệ thực vật xen lẫn hàng hóa khác. Nhiều cơ sở không có chứng chỉ hành nghề, thuốc nhập lậu, kém chất lượng, quá hạn sử dụng vẫn bày bán, tiêu thụ ở vùng sâu, vùng xa. Năm 2008, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Thanh Hóa đã tổ chức 5 đợt kiểm tra thuốc bảo vệ thực vật, lấy 4 mẫu thuốc phân tích nhưng cả 4 mẫu đều đạt tiêu chuẩn về hàm lượng hoạt chất.

Tăng cường quản lý nhà nước về vật tư nông nghiệp

Theo phân tích, giải trình của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn: Thanh Hóa là tỉnh rộng, địa hình phức tạp, nhu cầu sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật lớn, số lượng cơ sở sản xuất, làm dịch vụ tăng nhanh. Thủ đoạn, hình thức vi phạm chất lượng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật ngày càng tinh vi; hàng hóa vật tư nông nghiệp có nhiều nguồn gốc, xuất xứ. Trong khi đó, lực lượng cán bộ chuyên môn, trang thiết bị kiểm tra, kiểm nghiệm còn nhiều bất cập, kinh phí ít. Năng lực hoạt động của các hợp tác xã dịch vụ sản xuất nông nghiệp hạn chế, không đảm đương được khâu bảo vệ thực vật, phó mặc cho tư thương, hộ dịch vụ. Nông dân thường mua hàng hóa, vật tư nông nghiệp trên thị trường tự do và việc kiểm tra, kiểm soát rất khó khăn. Phần nữa, trách nhiệm của chính quyền cơ sở trong quản lý nhà nước về lĩnh vực này còn buông lỏng, chế tài xử lý chưa đủ mạnh.

Ðể nâng cao năng lực quản lý, hiệu quả hoạt động của cơ quan chuyên ngành trong hoạt động sản xuất, cung ứng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật cần tiếp tục hoàn thiện bộ máy tổ chức, cơ chế hoạt động, chuyên nghiệp hóa lực lượng thanh tra, ban hành tiêu chuẩn "hợp quy" thay cho công bố "hợp chuẩn"; thực hiện niêm yết công khai danh mục hàng hóa, giá thành, tính năng, tác dụng các loại phân bón, thuốc bảo vệ thực vật.

Tập trung quy hoạch, rà soát, chấn chỉnh hoạt động sản xuất, kinh doanh, sắp xếp mạng lưới cung ứng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật. Mặt khác cần tiếp tục kiện toàn, hỗ trợ nâng cao năng lực hoạt động để các HTX đảm đương, làm tốt hơn dịch vụ cung ứng vật tư nông nghiệp. Tăng cường hoạt động thanh tra, kiểm tra nhằm ngăn chặn, phát hiện, đình chỉ hoạt động, xử lý nghiêm những cơ sở vi phạm quy định trong sản xuất, kinh doanh phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, thông báo rộng rãi những sản phẩm không bảo đảm chất lượng cho nhân dân phòng tránh.

MAI LUẬN (ND)

theo thvm

Các tin bài khác >>>