I. Kinh tế tài chính thế giới.

Kinh tế thế giới tiếp tục có những dấu hiệu phục hồi nhưng vẫn còn mong manh.

Chính sách của hầu hết các quốc gia trên thế giới đều hướng về một sự tăng trưởng bền vững.

Mặc dù vậy, đâu đó người ta vẫn còn lo ngại hệ quả của việc chính sách nới lỏng tiền tệ quá mức và những tranh chấp thương mại giữa các nước.

Kinh tế Mỹ: Nhiều diễn biến trái chiều

Kinh tế Mỹ vẫn sẽ phải tiếp tục gồng mình để chống chọi với nhiều khó khăn. Trong đó, thất nghiệp và tiêu dùng suy giảm trở thành một vấn đề quan tâm hàng đầu. Trước thực trạng đó FED buộc phải tiếp tục duy trì lãi suất thấp nhằm khuyến khích người dân tăng chi tiêu để kích thích kinh tế.

Một số thông tin đáng chu ý khác, số người lần đầu nộp đơn xin nhận trợ cấp thất nghiệp trong tuần giảm 23,000 xuống 452,000 người. Tuy nhiên, lượng đơn xin trợ cấp thất nghiệp vẫn đang ở mức cao. Sản lượng công nghiệp tháng 9 giảm 0.2%, trái với dự báo tăng 0.2% của các nhà kinh tế. Trong khi đó, theo Hiệp hội các nhà bất động sản Mỹ chỉ số thị trường nhà, tăng 3 điểm trong tháng 10. Đây là lần đầu tiên kể từ tháng 6 năm nay, chỉ số này gia tăng trở lại ngay sau khi chương trình tín thuế dành cho người mua nhà lần đầu kết thúc.

Kinh tế châu Á: Đối mặt với dòng tiền nóng

Trong thời gian qua dòng vốn đầu tư gián tiếp đổ vào châu Á giúp cho khu vực này có thêm động lực tăng trưởng. Tuy nhiên, điều này cũng khiến đồng nội tệ của nhiều quốc gia lên giá mạnh, gây trở ngại cho xuất khẩu và tình trạng bong bóng bất động sản xuất hiện. Nhiều chính phủ buộc phải nâng lãi suất nhằm ngăn chặn tác động tiêu cực từ bóng bóng BĐS.

Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) quý 3 của Trung Quốc tăng trưởng 9.6% so với cùng kỳ năm ngoái, thấp hơn mức 10.3% trong quý 2 và 11.9% trong quý 1/2010. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 9 tăng 3.6% so với cùng kỳ 2009, cao hơn mức 3.5% trong tháng 8. NHTW Trung Quốc (PBOC) bất ngờ tăng lãi suất cho vay và huy động thêm 0.25%, đây là lần đầu tiền PBOC tăng lãi suất trong vòng 3 qua.

 

Chứng khoán châu Âu khởi sắc, châu Á phân hóa

Chứng khoán thế giới có nhiều phân hóa phản ánh tâm lý trái chiều của giới đầu tư về triển vọng kinh tế thế giới. Hầu hết các chỉ số ở châu Âu đều tăng khá mạnh, trong khi đó ở châu Á ngoại trừ Trung Quốc hầu hết các thị trường khác đều giảm điểm.

 

II. Tình hình kinh tế tài chinh trong nước.

Tỷ giá và lạm phát tiếp tục là một vấn đề nóng trong nền kinh tế Việt Nam tuần này. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Hà Nội tăng vọt, tỷ giá lên đến mức 20,200 VND/USD đã gây lo ngại cho nhiều người. Bên cạnh đó việc Bộ Tài chính ban hành Thông tư 148 cũng khiến thị trường có một phiên lao đao. Ngoài ra, trong kỳ họp Quốc hội đang diễn ra nhiều vấn đề kinh tế được đem ra thảo luận khiến người dân và nhà đầu tư ”giật mình”.

Tỷ giá tăng vọt

Sự biến động của tỷ giá trong tuần một lần nữa thử thách sự kiên nhẫn và lòng tin của người dân. Tỷ giá trên thị trường tự do tăng vọt lên mức 20,200 VND/USD, cao hơn tỷ giá trần tới 700 đồng. Hoạt động đầu tư tỷ giá diễn ra sôi động, do không ít người ”dự báo” NHNN buộc phải phá giá đồng nội tệ thêm một lần nữa.

Trước tình trạng đó NHNN nhà nước buộc phải tuyên bố ”chưa có phương án điều chỉnh về tỷ giá”. Tuy nhiên, nhà đầu tư có thể lại không nghĩ như vậy, tỷ giá trên thị trường vẫn chưa có dấu hiệu ”hạ nhiêt”, buộc NHNN phải tuyên bố có thể bán ngoại tệ ra để bình ổn thị trường. Tỷ giá trên thị trường tự lập tức điều chỉnh nhẹ khi có tin này và đang ở mức trên 20,000 VND/USD.

Nguyên nhân, của đợt biến động mạnh của tỷ giá trong thời gian qua được cho là do mất cân đối cung cầu ngoại tệ trên thị trường và tâm lý kỳ vọng của nhà đầu tư. Các doanh nghiệp tăng nhập khẩu dự trữ hàng hóa cho nhu cầu cuối năm thường tăng mạnh, thêm vào đó không ít các khoản nợ bằng ngoại tệ cũng đáo hạn vào giai đoạn này. Ngoài ra, yếu tố không kém phần quan trọng là tâm lý kỳ vọng vào khả năng phá giá của đồng nội tệ làm tăng nhu cầu tích trữ ngoại tệ.

Chúng tôi cho rằng tình trạng khan hiếm ngoại tệ tiếp tục diễn ra trong thời gian. Những biện pháp can thiệp vào tỷ giá của NHNN sẽ không được kỳ vọng nhiều vì dự trữ ngoại tệ chỉ còn khoảng 9 tuần nhập khẩu. Du vậy, tính toán của chúng tôi cho thấy, cán cân thanh toán quốc tế của Việt Nam năm 2010 vẫn thặng dư nếu không tính đến khoản mục sai số. Điều này cho thấy một lượng ngoại tệ lớn đang được cất giữ trong nền kinh tế do niềm tin của nhà đầu tư sụt giảm. Nhiều khả năng tỷ giá sẽ được duy trì quanh mức 20,000 VND/USD vào những tháng sắp tới nhưng có thể thấp hơn mức này nếu niềm tin vào đồng nội tệ trở lại.

Giá nhiều mặt hàng vào cuộc đua

Tháng 10, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Hà Nội tăng 1.22% và Tp.HCM tăng 0.45% khiến không ít nhà dầu tư lo ngại về mốc mục tiêu 8% trong năm nay sẽ bị phá vỡ. Hiện tại, giá hàng hóa đang tăng lên mạnh mẽ khắp mọi nơi do tỷ giá tăng vọt. Xem chi tiết cho thấy các mặt hàng đều thấy ”tiềm năng” tăng giá đều rất lớn. Giá rau xanh và thức ăn tươi sống bán ở các chợ đều đã tăng. Mặt hàng nhập khẩu lại tăng kép bởi cả tỷ giávà giá thế giới đều tăng. Giá  gạo cũng tăng lên khá mạnh (trên 5%) trong nửa đầu tháng 10. Ngoài ra, giá xăng một mặt hàng thiết yếu cũng đang rục rịch điều chỉnh khi giá dầu thô đang vượt mức 80 USD/thùng.

Xét về yếu tố tiền tệ, dù hiện nay lãi suất vẫn khá cao nhưng tăng trưởng tín dụng trong những tháng gần đây vẫn cao. Đặc biệt, cung tiền tính theo năm (YoY) đã tăng vọt từ mức 20.65% trong tháng 7 lên đến 25.56% trong tháng 9. Điều này cho thấy sức ép lạm phát do cung tiền bắt đầu tăng trở lại.

Xét các yếu tố ảnh hưởng đến lạm phát chúng tôi dự báo CPI tháng 10 tăng trong khoảng 0.7-0.8%, và cả năm sẽ quanh mức 8.3%, vượt mục tiêu 8% của chính phủ.

Thông tư 148: Nhà đầu tư bị gắn ”chip” theo dõi

Bộ tài chính (BTC) vừa ban hành Thông tư số: 148/2010/TT-BTC về việc ”Hướng dẫn thực hiện các biện pháp phòng, chống rửa tiền đối với lĩnh vực bảo hiểm, chứng khoán và trò chơi giải trí có thưởng”. Theo nội dung của thông tư này thì tổng giá trị mua bán chứng khoán của khách hàng cá nhân là 200 triệu đồng và tổ chức là 500 triệu đồng/ngày đều phải lập báo cáo để theo dõi.

Nội dung của quy định này trong Điều 8 – khoản mục b, xếp tương tương với lĩnh vực bảo hiểm và lĩnh vực vui chơi có thưởng. Như vậy, có thể thấy phần nào đó BTC đã xem mua bán chứng khoán trên thị trường tương đương với các hoạt động vui chơi có thưởng và lĩnh vực bảo hiểm có nhiều rủi ro gian lận cao hơn. Hoạt động đầu tư chứng khoán từ một chỗ đóng vai trò quan trọng trong việc vận hành của nền kinh tế đến chỗ được xem là ”casino”.

Với việc số tiền giao dịch là 200 và 500 triệu đồng/ngày sẽ bị theo dõi dẫn đến hàng 100 nghìn nhà đầu tư bị lập báo cáo theo dõi. Ngoài ra, với giá trị giao dịch thị trường khoảng 2,000 tỷ đồng/phiên thì các cơ quan nhà nước cũng phải xử lý hàng nghìn báo cáo mỗi ngày. Không những vậy, giao dịch trên thị trường chứng khoán được quay vòng rất nhanh và thường giá trị lớn giao dịch mỗi ngày 200 triệu đối với nhà đầu tư cá nhân và 500 triệu đồng đối với tổ chức là quá nhỏ. Thực tế đó không thể xem mua bán chứng khoán trên sàn là hoạt động rửa cần phải theo dõi.

 

Chúng tôi cho rằng, quy định này ảnh hưởng đến tâm lý các nhà đầu tư trên thị trường. Mặc dù, về nguyên tắc họ không ”mất thêm” một khoản chi phí nào từ quy định này. Chúng tôi thiết nghĩ quy định nên sửa lại là ”đóng vào hay rút ra khỏi tài khoản giao dịch chứng khoán” mới bị theo dõi thay vì giao dịch mua bán chứng khoán thì sẽ hợp lý và thực tế hơn.

 

III. Thị trường chứng khoán Việt Nam

Thị trường chứng khoán lại tiếp tục có một tuần giao dịch ảm đạm, HNX-Index đã có tuần thứ 5 sụt giảm liên tiếp, trong khi đó VN-Index đã có tuần thứ 2 mất điểm. Thanh khoản của thị trường gia tăng trong nhưng phiên giảm điểm nhưng dòng tiền vẫn đang rất yếu. Giao dịch của khối ngoại cũng trở nên thận trọng trước diễn biến không mấy thuận lợi của thị trường.

Kế thúc tuần giao dịch VN-Index mất 13.18 điểm, tương đương 2.88% về mức 445.21 điểm. Trong khi đó HNX-Index lao dốc mạnh mẽ về mức 111.32 điểm, giảm 6.99%, đây là tuần thứ 5 liên tiếp chỉ số này sụt giảm với tổng cộng 16.5% kể từ ngày 21/09 đến nay và đấy cũng là mức thấp nhất của HNX-Index trong vòng 18 tháng qua.

Dù là một tuần mất điểm mạnh nhưng điểm tích cực là thanh khoản của thị trường đã gia tăng đáng kể so với tuần trước. Trên HoSE, khối lượng giao dịch đạt trung bình 31 triệu đơn vị/phiên, tăng 25%, giá trị đạt 779 tỷ đồng/phiên, tăng 15% so với tuần trước. Trong khi đó, trên HNX, khối lượng giao dịch trung bình đạt 25 triệu đơn vị, giá trị đạt 505 tỷ đồng, lần lượt tăng 34% và 20% so với tuần trước.

Giao dịch của khối ngoại trở nên thận trọng hơn với giá trị mua ròng trước đạt 217 tỷ đồng trên HoSE và 23 tỷ đồng trên HNX, giảm gần 30% so với tuần. Hoạt động mua ròng của khối ngoại chủ yếu tập trung vào một nhóm cổ phiếu nhất định. Và động thái mua ròng theo chiều hướng nâng đỡ thị trường. Mã cổ phiếu được khối ngoại ưa thích vẫn là các mã DPM, BVH, HPG. Tuần này khối ngoại bán ròng khá mạnh SJS.

Nhi